Warunkowanie

Te idee wskazują na to, że fobie mogą powstawać w procesie warunkowania (uczenia się) i zapewniają użyteczny model powstawania zaburzeń. Jednak chociaż niektórzy ludzie z zaburzeniem lękowym rzeczywiście wiążą jego początek z konkretnym doświadczeniem budzącym przestrach, przeważająca większość nie dostrzega takiego związku. Wielu pacjentów z lękiem wysokości lub z poważnymi lękami przed wężami czy samolotami nie przypomina sobie żadnych nieprzyjemnych doświadczeń związanych z tymi obiektami bądź sytuacjami. I tak model warunkowania unikania nie wyjaśnia wszystkich fobii. Co więcej, w późniejszych próbach powtórzenia eksperymentu Watsona i Rayner nie udało się udowodnić tezy, że przyswajanie lęku odbywa się na drodze klasycznego warunkowania. Istnieje niewiele dowodów na to, by u ludzi można było wywołać lęk przed neutralnymi bodźcami przez warunkowanie, nawet posługując się wstrząsami elektrycznymi (Davison, 1968). Dane wskazują więc na to, że nie wszystkie fobie są wyuczone przez mechanizmy warunkowania klasycznego i sprawczego. Mechanizmy te mogą mieć znaczenie w rozwoju niektórych chorób, lecz w wypadku większości fobii zasadniczą rolę odgrywają inne procesy.

Dodaj komentarz